Chương trình giấy phép làm việc sau tốt nghiệp cho phép du học sinh tốt nghiệp tại một trường giáo dục bậc hậu trung học thu thập kinh nghiệm hữu ích tại Canada. Trường giáo dục bậc hậu trung học đó phải là trường tham gia chương trình giấy phép làm việc sau khi tốt nghiệp.
Bạn phải có ít nhất một năm kinh nghiệm trong những công việc quản lý, chuyên môn hay kỹ thuật (nghĩa là trình độ 0, A hoặc B chiếu theo Hệ thống phân loại nghề quốc gia) để làm đơn xin trong đa số chương trình di dân. Xin xem Hệ thống phân loại nghề quốc gia ở trang http://www5.hrsdc.gc.ca/NOC-CNP/docs/Matrix_Poster_English.pdf.
Giấy phép làm việc sau tốt nghiệp là một giấy phép làm việc mở, có nghĩa là nó không giới hạn về lọai công việc làm và không cần phải có giấy nhận việc trước khi nộp đơn xin giấy phép làm việc. Thời gian hiệu lực của giấy phép làm việc trong chương trình này là từ 8 tháng đến 3 năm.
Để đủ điều kiện tham gia chương trình này, bạn phải :
- Đã theo học toàn thời gian tại một trường đại học Canada, trường cao đẳng cộng đồng, trường CEGEP, trường công dạy nghề, trường kỹ thuật hoặc một trường tư hậu trung học được phép cấp bằng chiếu theo luật của tỉnh bang hay lãnh thổ tự trị. Đối với trường tư, trường tư đó phải nhận được tối thiểu 50 % tiền trợ cấp của chính phủ cho toàn bộ hoạt động của họ. Do đó, hiện tại, chỉ có những trường tư bậc cao đẳng ở Quebec mới đủ điều kiện. Ngoài ra, đối với trường tư, bạn chỉ được học một trong những ngành học dẫn đến bằng cấp cho phép bởi tỉnh bang hoặc lãnh thổ tự trị chứ bạn không thể học tất cả các ngành học dạy trong trường đó.
- Phải học tại một trường Canada ở Canada. Giáo dục từ xa trong hoặc ngoài Canada không được chấp thuận. Tuy nhiên, du học sinh thỉnh thoảng có thể học một môn dạy từ xa nằm trong khuôn khổ của một chương trình học không phải là chương trình giáo dục từ xa.
- Phải hoàn tất một khóa học hoặc một chương trình học toàn thời gian mà thời gian tối thiểu là 8 tháng. Tên của bằng cấp như Certificate hoặc Diploma không quan trọng.
- Phải làm đơn xin giấy phép làm việc trong vòng 90 ngày kể từ ngày có điểm cuối khóa hay kể từ ngày nhận được thư của trường thông báo bạn đã thỏa mãn điều kiện của khóa họchoặc của chương trình học. Nếu bạn đang theo học khóa cuối cùng và nếu bạn có ý định làm đơn xin giấy phép làm việc sau tốt nghiệp thì bạn nên làm đơn xin giấy phép làm việc ngoài trường. Thật vậy, vì thời gian xử lý đơn xin giấy phép làm việc sau tốt nghiệp thay đổi tùy theo thời điểm mà bạn nộp đơn, nếu bạn có giấy phép làm việc ngoài trường còn hiệu lực, bạn có thể bắt đầu công việc sau tốt nghiệp với giấy phép làm việc ngoài trường cho đến khi được cấp giấy phép làm việcsau tốt nghiệp. Nếu bạn có giấy phép du học và giấy phép làm việc ngoài trường còn hiệu lực, bạn có thể tiếp tục sử dụng giấy phép làm việc ngoài trường trong thời gian 90 ngày sau khi hoàn tất chương trình học. Điều này có nghĩa rằng thời gian 90 ngày này trùng với thời gian 90 ngày mà bạn có để nộp đơn xin giấy phép làm việc sau tốt nghiệp.
- Có giấy phép du học còn hiệu lực ở thời điểm nộp đơn và chưa bao giờ có giấy phép làm việc sau tốt nghiệp trước đó.
Nếu bạn hội đủ tất cả điều kiện kể trên, ngoại trừ qui chế du học sinh toàn thời gian, nhưng ở khóa học cuối cùng, bạn vẫn có thể đủ điều kiện để làm đơn xin giấy phép làm việc sau tốt nghiệp. Thí dụ, tại trường của bạn, bạn phải đăng ký học 4 môn để duy trì tình trạng du học sinh toàn thời gian. Tuy nhiên, bạn chỉ còn thiếu 2 môn để tốt nghiệp. Trong trường hợp này,
Bạn không thể nộp đơn trong chương trình giấy phép làm việc sau tốt nghiệp nếu bạn:
- Học trong một chương trình dưới 8 tháng.
- Tham gia chương trình học bổng Canadian Commonwealth Scholarship Program tài trợ bởi Department of Foreign Affairs and International Trade (DFAIT) [Bộ Ngoại Giao và Ngoại Thương].
- Tham gia chương trình Government of Canada Awards Program tài trợ bởi DFAIT.
- Nhận tài trợ của cơ quan Canadian International Development Agency (CIDA).
- Tham gia chương trình Equal Opportunity Scholarship Program, Canada-Chile.
- Tham gia chương trình Canada-China Scholars Exchanges Program.
- Tham gia chương trình Organization of American States Fellowship Program.
- Học chương trình giáo dục từ xa trong hoặc ngoài Canada.
- Đã được cấp giấy phép làm việc sau tốt nghiệp lúc trước.
Nếu chương trình học của bạn là hai năm trở lên thì bạn có thể xin giấy phép làm việc ba năm.
Nếu chương trình học của bạn dưới hai năm, nhưng ít nhất là tám tháng, thì bạn có thể xin giấy phép làm việc thời gian bằng thời gian học. Thời gian hiệu lực của giấy phép làm việc không thể lâu hơn thời gian học. Thí dụ, nếu bạn tốt nghiệp trong một chương trình học kéo dài tám tháng thì bạn có thể xin được giấy phép làm việc tám tháng. Tuy nhiên, nếu bạn tốt nghiệp trong một chương trình học kéo dài một năm sau khi có bằng tốt nghiệp từ một trường khác được công nhận trong Canada thì bạn cũng có thể xin giấy phép làm việc ba năm. Trường hợp ngoại lệ này cũng áp dụng cho những du học sinh đã rời khỏi Canada giữa những chương trình học.
Xin lưu ý rằng thời gian hiệu lực của giấy phép làm việc sau tốt nghiệp tùy thuộc vào thời gian hiệu lực của hộ chiếu. Mặc dù bạn có đủ điều kiện để xin giấy phép làm việc ba năm, Bộ Quốc Tịch và Di Trú Canada cũng sẽ không cấp cho bạn giấy phép làm việc vượt quá thời gian hiệu lực của hộ chiếu.
Để làm đơn xin giấy phép làm việc sau tốt nghiệp, bạn có thể vào trang http://www.cic.gc.ca/english/information/applications/work-students.asp để tải những mẫu đơn cần thiết xuống máy để điền và nộp cho Trung tâm xử lý hồ sơ (Case Processing Centre) ở Vegreville, Alberta.
Giấy phép làm việc ngoài trường học ở Canada
Nếu bạn muốn làm việc ngoài trường trong thời gian học ở Canada, bạn phải xin giấy phép làm việc. và bạn phải là du học sinh toàn thời gian ở một trường giáo dục bậc hậu trung học tham gia Chương trình giấy phép làm việc ngoài trường (Off-Campus Work Permit Program).
Để đủ điều kiện làm đơn xin giấy phép làm việc trong chương trình này, bạn phải hôi đủ những điều kiện sau đây:
- Giấy phép du học của bạn còn hiệu lực.
- Là du học sinh toàn thời gian trong một chương trình giáo dục bậc hậu đại học tham gia Chương trình giấy phép làm việc ngoài trường. Bạn có thể vào trang http://www.cic.gc.ca/english/study/institutions/participants.aspđể xem danh sách những trường tham gia chương trình này.
- Đã đăng ký học toàn thời gian ở một trường
DI DÂN DIỆN CÔNG NHÂN LÀNH NGHỀ LIÊN BANG (FEDERAL SKILLED WORKER) Ở CANADA
Với chỉ thị ngày 26 tháng 6 năm 2010, nếu bạn muốn di dân diện công nhân tay nghề qua Canada, bạn cần phải có một năm kinh nghiệm toàn thời gian hoặc số năm kinh nghiệm tương đương bán thời gian có trả lương trong vòng 10 năm cuối ở trong một trong những nghề nằm trong danh sách những nghề ấn định bởi Bộ Quốc Tịch và Di trú Canada. Đó là những nghề sau đây:
- 0631 Quản lý dịch vụ ăn uống và nhà hàng
- 0811 Quản lý sản xuất trọng yếu (Ngoại trừ Nông nghiệp)
- 1122 Tư vấn quản lý và tư vấn quảng cáo, marketing
- 1233 Nhân viên bảo hiểm và giám định bảo hiểm
- 2121 Nhà sinh vật học và các ngành khoa học có liên quan
- 2151 Kiến trúc sư
- 3111 Bác sĩ chuyên khoa
- 3112 Bác sĩ đa khoa và Bác sĩ gia đình
- 3113 Nha sĩ
- 3131 Dược sĩ
- 3142 Vật lý trị liệu
- 3152 Y tá
- 3215 Kỹ thuật viên bức xạ y khoa (Vd: X-Ray)
- 3222 Chuyên viên vệ sinh răng & Nha khoa trị liệu
- 3233 Y tá thực hành được cấp phép, điều dưỡng
- 4151 Nhà tâm lý học
- 4152 Công nhân làm công tác xã hội
- 6241 Bếp trưởng
- 6242 Đầu bếp
- 7215 nhà thầu, giám sát công trình, quản lý ngành mộc
- 7216 nhà thầu, giám sát công trình, cơ khí thương mại
- 7241 Kỹ sư điện (ngoại trừ Hệ thống Điện lực Công nghiệp)
- 7242 Kỹ sư điện công nghiệp
- 7251 Thợ hàn chì, thợ ống nước
- 7265 Thợ hàn & các thợ máy liên quan
- 7312 Thợ máy thiết bị cơ khí hạng nặng
- 7371 Thợ điều khiển cần trục
- 7372 Thợ khoan & thợ làm nổ - Bề mặt mỏ, than đá & công trình xây dựng
- 8222 Giám sát viên khoan dầu khí và bảo dưỡng
Nếu bạn không có kinh nghiệm ở trong một trong 29 nghề nêu trên, bạn vẫn có thể nộp đơn xin di dân diện công nhân tay nghề nếu bạn được một người chủ Canada sắp xếp việc làm trong khả năng 0 hoặc trình độ A hay B của Hệ thống phân loại nghề quốc gia (NOC). Bạn có thể vào trang http://www5.hrsdc.gc.ca/NOC-CNP/docs/Matrix_Poster_English.pdf để tham khảo Hệ thống phân loại nghề quốc gia.
Khi nộp đơn, bạn phải nộp kết quả của cuộc thi ngoại ngữ của bạn như IELTS (International English Language Testing System), CELPIP (Canadian English Language Proficiency Index Program) hoặc TEF (Test d’évaluation de français) dù rằng bạn đến từ một nước nói tiếng Anh hoặc tiếng Pháp như nước Anh, Hoa Kỳ, Úc hoặc Pháp. Kết quả cuộc thi ngoại ngữ của bạn sẽ có giá trị trong vòng một năm. Nếu bạn không nộp kết quả cuộc thi ngoại ngữ của bạn thì đơn của bạn sẽ bị xem là không đầy đủ và do đó sẽ không được xử lý. Những tiêu chuẩn này chỉ áp dụng cho những hồ sơ nộp ngày 26 tháng 6 năm 2010 hay nộp sau ngày 26 tháng 6 năm 2010. Nếu đơn của bạn nộp trước ngày 26 tháng 6 năm 2010, nó sẽ được xử lý theo những điều lệ hiện hành ở thời điểm đó. Những đơn xin nào không đủ tiêu chuẩn sẽ bị trả lại cùng với lệ phí hoàn lại.
Nếu bạn hội đủ tiêu chuẩn tối thiểu kể trên, đơn xin của bạn sẽ được xử lý theo 6 yếu tố sang lọc sau đây:
1. Tuổi: 10 điểm.
2. Trình độ học vấn: 25 điểm.
3. Khả năng ngoại ngữ: 24 điểm.
4. Kinh nghiệm việc làm: 21 điểm.
5. Việc làm có sẵn: 10 điểm.
6. Khả năng hòa nhập: 10 điểm.
Khả năng hòa nhập gồm có những yếu tố như kinh nghiệm làm việc ở Canada, có bằng cấp bậc hậu trung học ở Canada, có người thân ở Canada, trình độ học vấn của người phối ngẫu, v.v…
Bạn phải đạt được tối thiểu 67 điểm trên 100 điểm.
Ngoài ra, bạn phải chứng minh có sẵn tiền của có thể chuyển được để hỗ trợ cho chính bạn và thành viên gia đình của bạn sau khi đến Canada. Sau đây là số tiền mà bạn phải có tùy theo số người trong hộ của bạn:
1. Một người: vốn phải có là 11 086 $.
2. Hai người: vốn phải có là 13 801 $.
3. Ba người: vốn phải có là 16 967 $.
4. Bốn người: vốn phải có là 20 599 $.
5. Năm người: vốn phải có là 23 364 $.
6. Sáu người: vốn phải có là 26 350 $.
7. Từ 7 người trở lên: vốn phải có là 29 337 $.
Bạn không cần phải chứng minh số tiền nói trên nếu bạn đã được sắp xếp việc làm ở Canada.
Ngoài ra, mỗi năm sẽ có tối đa 20 000 đơn diện công nhân lành nghề được xử lý. Trong số 20 000 đơn đó, sẽ có tối đa 1 000 hồ sơ cho mỗi ngành nghề nêu ở trên được cứu xét. Chỉ tiêu này không áp dụng cho những hồ sơ đã được người chủ sắp xếp việc làm. Đơn xin nào nhận được sau khi Bộ Quốc Tịch và Di Trú Canada đã nhận đủ 20 000 đơn sẽ được gửi trả lại cho đương đơn. Lệ phí cũng sẽ được hoàn trả lại. Năm đầu tiên bắt đầu từ ngày 26 tháng 6 năm 2010 và chấm dứt vào ngày 30 tháng 6 năm 2011. Những năm kế tiếp bắt đầu từ ngày 1 tháng 7 và kết thúc vào 30 tháng 6.
Nếu bạn muốn di dân diện tay nghề liên bang ở Canada, bạn có thể vào trang http://www.cic.gc.ca/english/information/applications/skilled.asp để tải các mẫu đơn xuống máy.
Mẫu IMM 0008 phải được điền bởi đương đơn chính.
Mẫu IMM 0008 Schedule 1 phải được điền bởi đương đơn chính, người phối ngẫu hoặc người bạn tình sống chung không kết hôn và mỗi người con lệ thuộc trên 18 tuổi.
Mẫu IMM 0008 Schedule 3 phải được điền bởi đương đơn chính.
Mẫu IMM 5406 phải được điền bởi đương đơn chính, người phối ngẫu hoặc người bạn tình sống chung không kết hôn và mỗi người con lệ thuộc trên 18 tuổi.
Mẫu IMM 5620 phải được điền bởi đương đơn chính.
Mẫu IMM 5612 phải được điền bởi đương đơn chính.
Mẫu IMM 5476 chỉ bắt buộc nếu bạn có người đại diện trong hồ sơ.
Kể từ ngày 26 tháng 6 năm 2010, tất cả đơn xin di dân diện công nhân tay nghề liên bang phải gửi cho Central Intake Office. Mặc dù hồ sơ nộp cho Central Intake Office phải đầy đủ, nhưng những giấy tờ thiếu như lý lịch tư pháp có thể bổ sung miễn là hồ sơ đầy đủ trên những khía cạnh khác. Khi hồ sơ được xử lý, bạn sẽ phải nộp lý lịch tư pháp cho văn phòng visa khi có yêu cầu.
( Can Hung Viet)
Các chuyên mục 
Ngày 12-1, ông Lely Obert, Bộ trưởng Hạ tầng và giao thông tỉnh Alberta của Canada, bày tỏ sự quan tâm đến lĩnh vực lao động và dạy nghề của Việt Nam và cho rằng Việt Nam có thể là một đối tác tiềm năng trong lĩnh vực này.
