Chính phủ CSVN Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nhu nhược trước Formosa nên từ nhiệm vì thiếu khả năng lãnh đạo!
28.04.2016 13:28
Vụ việc cá chết ở Hà Tĩnh và dọc các tỉnh miền Trung đang gây xôn xao, căm phẫn trong người dân cả nước. Đảng CS phá nước hại dân khkông thể lãnh đạo đất nước. Tội ác của đảng CSVN trời không dung đất không tha, toàn dân cùng đứng lên biểu tình lật đổ!
Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Võ Tuấn Nhân trong cuộc họp báo tối 27/4 cho rằng câu hỏi của một nữ phóng viên về chuyện cá chết làm “tổn hại đất nước” và phủ nhận chuyện Formosa có liên quan.
Trước đó, ngày 25/4/2016, ông Chu Xuân Phàm - Phó Giám đốc đối ngoại Công ty Formosa Hà Tĩnh đã thẳng thừng: "Chúng tôi không thể đặt một nhà máy thép ở đây mà biển ở xung quanh lại có nhiều cá, nhiều tôm được.”
Một người bạn của tôi kể rằng trong công ty của bạn ấy không ai quan tâm tới chính trị, hễ nói tới chính trị là gạt đi, “để Đảng và Nhà nước lo”. Nhưng giờ đây những người trong công ty đó cũng bàn tán bất bình, lo lắng vì con cá, nước mắm họ đang ăn có thể bị nhiễm độc nặng.
Gây phẫn nộ
Hiện tại, hầu như liên tục tuần nào cũng có sự kiện gây phẫn nộ lòng dân.
Anh cảnh sát đánh người bán hàng rong đến chấn thương sọ não; móng trụ điện 500 KV làm bằng …đũa; thượng tá công an nói “chết một người là bình thường, đăng [báo] làm chi”; truy tố hình sự một chủ quán phở vì chậm đăng ký kinh doanh; thực phẩm bẩn, tham nhũng tràn lan… Không thể kể hết được!
Có vẻ như xã hội Việt Nam đang tiến gần đến điểm bộc phát khi các mâu thuẫn, bức xúc xã hội không thể bị bưng bít, kìm nén nữa.
Image copyrightChilean NavyImage captionThủy triều đỏ là hiện tượng thiên nhiên (trên ảnh là thủy triều đỏ ở Chile)
Việc cá chết cũng như các vụ việc khác đều không thấy các đại biểu Quốc hội lên tiếng. Thậm chí kể cả những người trong bộ máy cầm quyền mới “thề non hẹn biển” rằng họ sẽ “trung thành với Tổ quốc, nhân dân, và hiến pháp” cũng câm lặng.
Mọi việc đều có nguyên nhân của nó. Việc nhà cầm quyền vô trách nhiệm, bất lực trước các vấn đề xã hội bắt nguồn từ việc không có nền tảng quốc gia. Nghĩa là người dân không được làm chủ đất nước, pháp luật không chuẩn mực, thể hiện rất rõ qua cách thức tổ chức bầu cử quốc hội để bầu ra những người “đại biểu nhân dân”.
Bầu cử là lựa chọn
Đã nói đến bầu cử là nói đến lựa chọn, và đây là sự lựa chọn quan trọng nhất vì nó liên quan tới vận mệnh quốc gia, đến số phận từng người dân. Ở các quốc gia do nhân dân làm chủ, dân luôn có quyền lựa chọn giữa nhiều ứng cử viên, nhiều đảng khác nhau để bầu lên lãnh đạo quốc gia.
Thế nhưng ở Việt Nam, Đảng Cộng sản đã ghi rõ trong điều 4 Hiến pháp rằng Đảng Cộng sản là “lực lượng lãnh đạo Nhà nước và xã hội”. Vậy thì dân còn có lựa chọn nào khác không ngoài việc phải cam chịu những người tự nhận trung thành với ông Các Mác và ông Lênin lên cai trị quốc gia? Điều 2 Hiến pháp “tất cả quyền lực Nhà nước thuộc về nhân dân” đã trở thành giả dối.
Dân không chọn Đảng Cộng sản làm lãnh đạo quốc gia qua bầu cử tự do và công bằng thì việc các lãnh đạo Đảng Cộng sản vô trách nhiệm với dân, lạm dụng nhân dân là điều dễ hiểu. Nhà cầm quyền có quyền lực tuyệt đối nhưng vô trách nhiệm cũng tuyệt đối.
Image copyrightAFPImage captiĐơn cử như trong vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm, ông Đinh La Thăng tuyên bố ngày 27/4/2016: “nguyên nhân số 1 [của thực phẩm bẩn] là không xác định được trách nhiệm, chẳng kỷ luật được ai, từ xã, phường, quận, huyện đến tỉnh, thành”.
Nhà máy thép Forsama
Tương tự, đến giờ này nhà cầm quyền vẫn không biết tại sao cá chết, không biết ai phải chịu trách nhiệm.
Bầu cử là để thay đổi
Lãnh tụ của Đảng Cộng sản, Chủ tịch Hồ Chí Minh, đã tuyên bố: “Nhân dân có quyền đôn đốc và phê bình Chính phủ. Nếu Chính phủ làm hại dân thì dân có quyền đuổi Chính phủ. Từ Chủ tịch nước đến giao thông viên cũng vậy, nếu không làm được việc cho dân, thì dân không cần đến nữa”.
Image copyrightAFPImage captionAi sẽ chịu trách nhiệm trước các ngư dân?
Ở đây, dân “đuổi” chính phủ làm không được việc là qua bầu cử chứ không phải bằng cách đi làm cách mạng vũ trang để lật đổ. Thay đổi chính phủ qua lá phiếu là quyền làm chủ của người dân nhằm buộc đảng cầm quyền phải chịu trách nhiệm chính trị chứ không thể nói là không biết ai phải chịu trách nhiệm.
Khi người dân mất quyền thay đổi chính phủ thì điều đó chỉ dẫn đến bất ổn chính trị chứ không hề đảm bảo ổn định chính trị như Đảng Cộng sản vẫn tuyên truyền. Sự ổn định chính trị kiểu đó chỉ là giả tạo, nhà cầm quyền sống trong ảo tưởng, che giấu sự thật rằng họ không được lòng dân, không được nhân dân thỏa thuận trao quyền qua bầu cử tự do và công bằng, có định kỳ.
Hãy xem ví dụ Saddam Hussein và đảng Ba'ath ở Iraq luôn thắng cử với 100% phiếu bầu nhưng khi quân Mỹ tiến vào Iraq thì người dân reo hò kéo đổ tượng Saddam Hussein và bản thân ông ta phải chịu kết cục bi thảm.
Bắt đầu “thế kỷ ô nhục”?
Ngày 20/1/2009, quan tòa của Đảng Cộng sản đã tuyên án các anh Trần Huỳnh Duy Thức, Lê Công Định, Lê Thăng Long và tôi rằng trong thời hạn quản chế thì bị tước quyền công dân, không được phép ứng cử, bầu cử. Lúc đó tôi bật cười vì thật ra người dân cả nước đã mất quyền công dân, mất quyền làm chủ từ lâu rồi, chỉ còn là thần dân để một thiểu số cai trị.
Cảnh sát khu vực có thể vào nhà dân để kiểm tra vào bất kỳ thời điểm nào. Thế nhưng khi cá chết ở miền Trung thi đoàn công tác chính phủ không thể vào khu công nghiệp Vũng Áng để kiểm tra vì “có yếu tố nước ngoài”.
Sự kiện này làm tôi nhớ đến “thế kỷ ô nhục” của Trung Quốc thời Thanh mạt khi quốc gia của họ bị các đế quốc xâu xé. Trong phạm vi tô giới của nước ngoài thậm chí còn có bảng “Cấm chó và người Trung Quốc”.
Image copyrightGettyImage captionQuốc hội Việt Nam chưa ai lên tiếng
Có vẻ như nước Việt đang bắt đầu thời kỳ “ô nhục” đó. Thân phận, ý chí, nguyện vọng của người dân chẳng là gì so với các ông chủ lắm tiền trong và ngoài nước. Chính Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc ngày 23/4/2016 cũng nhấn mạnh: “Coi lợi ích của nhà đầu tư là lợi ích của tỉnh mình, đất nước mình”.
Cuộc Cách mạng tháng Tám để làm gì? Bao nhiêu người hi sinh xương máu vì “độc lập, tự do” phải chăng là vô ích?
Người quyết định là cử tri
Không, chúng ta - người Việt yêu nước - dứt khoát không chấp nhận điều đó. Quyền làm chủ của người dân phải được hiện thực và bình đẳng. Chúng ta dứt khoát cùng nhau không chấp nhận kiểu bầu cử độc đảng giả dối nữa.
Chúng ta phải được quyền sống trung thực, đúng với phẩm giá làm người của mình. Chúng ta không chấp nhận viễn cảnh “thế kỷ ô nhục" đang đến với đất nước này.
Chúng ta, bằng cách này hay cách khác, qua cuộc bầu cử Quốc hội ngày 22/5/2016 sắp tới, cần cho nhà cầm quyền biết rõ chính kiến của mình.
Về phía nhà cầm quyền, nếu họ cảm thấy họ không có bất kỳ trách nhiệm gì với đất nước này thì họ nên từ nhiệm để dân bầu những người chính trực, có trách nhiệm lên lãnh đạo quốc gia.
Quyền quyết định phải nằm ở chúng ta, những công dân, cử tri, chủ nhân của đất nước chứ không thể là một thiểu số độc tài. Chính quyền phải nắm quyền một cách chính danh qua lá phiếu của chúng ta. Đây là đạo lý giản dị và hiển nhiên, không thể tranh cãi, để bắt đầu công cuộc xây dựng lại nước Việt.
Cá chết hàng loạt tại miền Trung: ‘Con cáo’ đã lộ đuôi!
Hôm rồi lướt mạng báo chí Việt Nam, thấy trên trang VTC có đăng một clip phỏng vấn ông Chu Xuân Phàm, Giám đốc đối ngoại nhà máy thép Formosa Hà Tĩnh,về vụ cá biển khu vực miền trung Việt Nam chết hàng loạt. Rất bất ngờ khi bác giám đốc nói tiếng Việt khá sỏi thẳng thắn và mạnh dạn khẳng định với thái độ đầy thách thức rằng “vì không phải được cả hai nên phải lựa chọn, hoặc là nhà máy thép, hoặc là cá tôm”. Xin dẫn lại lời ông Chu trước ống kính VTC: “Nhiều khi mình không được cả hai thì mình phải lựa chọn. Tôi muốn bắt cá, bắt tôm hay là tôi muốn xây một cái nhà máy thép hiện đại. Người dân ở đây cũng như Nhà nước sẽ phải cân nhắc và lựa chọn, vì việc xả thải chắc chắn có tác động đến môi trường. Không thể có chuyện vừa có nhà máy thép mà biển nơi đây vẫn nhiều tôm cá”.
Đoạn clip ngay lập tức khiến dư luận Việt Nam sôi sục. Có lẽ từ khi bước chân vào Việt Nam làm kinh doanh đến nay, đây là lần đầu tiên lãnh đạo tập đoàn đầy tai tiếng, lắm bê bối trên báo chí này phát ngôn đầy tính “chân thật, thiệt thà” đến như vậy. Phát ngôn của ông Chu, về mặt luật pháp không có gì sai, gần như chắn chắn là như vậy. Ông ta đơn thuần áp dụng một cách vô cùng đơn phương cái lý thuyết thuộc về kinh tế học, đó là “sự đánh đổi”. Trong đời sống hàng ngày, chúng ta cũng hay nói với nhau rằng cái gì cũng có hai mặt, lựa chọn nào cũng có đánh đổi. Bản thân tôi, một người duy lý, cũng thừa nhận rằng để có nhiều tiền, ngoài chất xám và công sức thì môi trường xung quanh (tài nguyên, không khí, nước, đất,…) cũng phải trả giá.
Thực tế cho thấy ở nhiều nơi trên thế giới, ngay cả tại các nước phát triển, môi trường bị ô nhiễm là điều không phải hiếm. Nước Mỹ từng đau đầu với các “vùng sông chết” vì chất thải nông nghiệp trên sông Mississippi, khiến cả những sinh vật mạnh mẽ nhất còn phải chết, nói chi đến cá đến tôm. Vài dòng sông của Nhật Bản bầm dập vì bồi lấp rồi lại moi lên khi mở rộng quá trình công nghiệp hóa. Hay như Trung Quốc, cái giá của GDP cao vào hàng thứ hai thế giới chính là một bầu không khi mù khô tràn ngập các thành phố lớn. Các nước lân cận Việt Nam, tôi từng tham khảo qua, như Thái Lan, Malaysia, Indonesia,… cũng không thể hoàn toàn tránh được tình trạng tương tự. Một tình trạng chung, nơi nào có khu công nghiệp, nhà máy luyện kim, nhà máy năng lượng, sản xuất xi-măng, sản xuất vật tư công nghiệp, nhà máy nhuộm-dệt may… thì chắc chắn môi trường bị ảnh hưởng.
Nói như vậy một phần để thấy Formosa đã không sợ ai cả khi dám đăng đàn lật lá bài tẩy rằng “anh (Việt Nam) đã chọn lựa nhà máy thép, để trở thành một quốc gia có nhiều thép phục vụ trong nước và xuất khẩu, thì anh phải quên đi chuyện cá tôm đầy hồ, hải sản đầy biển đầy sông như ngày trước”. Nhưng quan trọng hơn, phải thừa nhận rằng “con cáo” Formosa đã để lộ cái đuôi về đạo đức kinh doanh của mình. Tháng trước tôi có xem một bộ phim của Trung Quốc, một bộ phim thuộc thể loại hài nhảm có tên là “Mỹ nhân ngư”. Viển cảnh mở đầu của bộ phim cũng tương tự như cái cách mà ông Chu của Formosa tuyên bố, đại khái là “muốn khai thác một vùng vịnh lớn để làm bất động sản, làm du lịch, làm khu thương mại thì phải quên đi chuyện môi trường, chuyện bảo vệ cá heo,…”. Đó là cái cách làm ăn thiếu lương thiện, vô đạo đức, bởi khai thác và kiếm tiền dựa trên sự an toàn, sinh kế và lâu dài là sinh mạng của hàng triệu người dân vùng lân cận.
Tiếc là cách làm ăn vô đạo đức như thế đang tràn lan khắp Trung Quốc, không ngoại trừ Đài Loan, nơi được xem là xuất thân của những nhà lãnh đạo Formosa. Ô nhiễm môi trường có lẽ là cụm từ nóng không kém gì vấn đề mang tính chính trị khác tại Trung Quốc, trong đó các tập đoàn làm ăn theo kiểu “chọn thép hay chọn cá” như Formosa đã góp phần không hề nhỏ. Dường như khái niệm “đạo đức kinh doanh” không có trong từ điển của những kẻ khát tiền, luôn tìm kiếm cơ hội thu lợi nhuận khủng trên những mảnh đất màu mỡ, những vùng biển đầy cá tôm. Và rất không may, Formosa tìm đến Việt Nam với cái triết lý kinh doanh hết sức đáng sợ như thế.
Theo thông tin từ báo chí Việt Nam, khu liên hợp Formosa Hà Tĩnh chỉ là một trong số rất nhiều dự án quy mô lớn mà Formosa đã đầu tư vào Việt Nam từ chục năm nay. Một số công ty khác như Formosa Taffeta Đồng Nai, Formosa Taffeta Việt Nam (chuyên về dệt - nhuộm) Formosa Gear (sản xuất linh kiện cơ khí)... đều có quy mô vốn cũng như doanh thu lên đến cả trăm triệu USD. Dự án đình đám nhất của Formasa là khu liên hợp gang - thép và cảng Sơn Dương (Formosa Hà Tĩnh) Formosa Hà Tĩnh do 9 cổ đông góp vốn, trong đó có 7 cổ đông là các đơn vị thành viên của Formosa Group, nắm gần 95% cổ phần. Từ khi khởi công đến nay thì Formosa đã để xảy ra khá nhiều tai tiếng như xây dựng trái phép, sập giàn giáo... và mới đây nhất là nghi án xả thải ra biển.
Giáo sư Tiến sĩ Lê Huy Bá, chuyên gia độc học môi trường, Viện khoa học công nghệ và quản lý môi trường, trường Đại học Công nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh, phát biểu trên báo Tuổi Trẻ rằng theo danh mục hơn 40 chất được cho là do Formosa nhập khẩu vào Việt Nam từ đầu năm đến nay và sử dụng trong sản xuất thì đặc điểm đầu tiên của nhóm các chất này là độc và cực độc đối với con người, động vật, trong đó có các loài tôm cá. Ngoài ra, dư luận vẫn thắc mắc: Tại sao cá sống ở tầng sâu chết nhiều hơn cá trên tầng nước mặt? “Điều này chỉ được giải thích là chất độc được phóng thích từ họng xả thải nằm ở tầng sâu, sát đáy và với tải lượng lớn”, theo ông Bá. Điều này khiến người ta hoài nghi về quy trình sản xuất và cam kết về môi trường của Formosa; thậm chí hoàn toán có lý nếu cho rằng Formosa đã ngầm thải chất độc ra môi trường sai quy định với một động cơ duy lý nào đó: giảm chi phí xử lý chất thải hay tăng lợi nhuận kinh doanh.QUAN CHỨC CỘNG SẢN ƯƠN HÈN HƠN CÁ CHẾT
1. Đặng Ngọc Sơn - Phó chủ tịch UBND tỉnh Hà Tĩnh - sau lời phát biểu hàm hồ bảo dân cứ yên tâm ăn cá tắm biển, sau khi bị cộng đồng phản ứng, nay đã tắt máy trốn mất dạng.
2. Đặng Quốc Khánh - Chủ tịch UBND tỉnh Hà Tĩnh - đắc cử chức danh trong khi cá chết, đã nói một câu rất trẻ: "Không có trí tuệ nào lớn bằng trí tuệ tập thể". Rồi sau đó ôm bình oxy lặn mất. Gọi điện không nghe máy.
3. Võ Tuấn Nhân - kẻ giơ đầu chịu báng trong Bộ Tài Môi đã tổ chức cuộc họp báo kỳ khôi. Nhân đọc 1 lèo 2 trang giấy rồi lủi như trạch, mặc cho cánh phóng viên chửi cha mắng mẹ.
4. Trần Hồng Hà - Bộ trưởng Tài Môi mới, tưởng rằng tuyên bố nhận trách nhiệm là xong. Khi cộng đồng mạng công khai số phone yêu cầu Hà từ chức thì Hà phải sử dụng chế độ "bận" khi số lạ gọi. Gần 24h qua hàng ngàn tin nhắn đã dội đến.
Thêm những trường hợp như Lương Việt Hà, Nguyễn Văn Bắc, Nguyễn Văn Quý... công an, đủ để chứng minh quan chức, nô lệ của cộng sản hầu đều ươn hèn hơn cá chết.
Có đứa nào dám đứng ra giữa đường vỗ ngực: "Tao là đảng viên đảng cộng sản" không?
Vì sao thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc phát biểu ngớ ngẩn trước đại họa cá chết?
Người Quan Sát (Danlambao) - Những ngày qua các thông tin sai phạm về dự án Khu Công nghiệp Vũng Áng (Hà Tĩnh) được nhắc lại khi có nghi vấn Công ty TNHH Hưng Nghiệp Formosa (FHS) xả chất thải độc hại ra biển liên quan đến đại họa cá chết hàng loạt tại 4 tỉnh ven biển miền Trung. Các quan chức từ trung ương đến địa phương thể hiện rõ sự lúng túng khó hiểu trước hàng loạt chất vấn của báo chí và nhân dân.
Như thường lệ, nội các mới lên của đảng Cộng sản Việt Nam im lặng gần 2 tuần lễ. Ngoài việc Tổng bí thư đảng CSVN, ông Nguyễn Phú Trọng đi thăm và kiểm tra tiến trình dự án tại nhà máy thép Formosa, các vị còn lại như Chủ tịch nước Trần Đại Quang, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân im bặt, mất hút.
Khó hiểu hơn là phát ngôn ngớ ngẩn của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc: “Xử lý nghiêm vụ cá chết hàng loạt”. (1)
Ông Phúc lặn mất tăm trong hơn hai tuần kể từ ngày 6/4/2016 lúc phát hiện cá chết để rồi trồi lên với một phát biểu chung chung.
Xử lý nghiêm là xử lý ai khi chính bản thân ông Phúc có liên quan đến bảo lưu kết quả cấp phép tới 70 năm cho dự án Formosa.
Thông tin trên báo Dân Trí ngày 3/03/2015:
Bộ trưởng - Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Nguyễn Văn Nên cho biết, cơ quan này đã tham mưu để Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đề nghị Thủ tướng thống nhất với kết luận về sai phạm trong việc cấp phép tới 70 năm cho dự án Formosa nhưng đồng ý bảo lưu thời hạn đã cấp phép này. (2)
Liên quan đến thời hạn cấp phép cho dự án Formosa lên đến 70 năm, Hà Tĩnh có 2 văn bản do Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải ký cho phép địa phương thực hiện việc cấp chứng nhận đầu tư. Lãnh đạo tỉnh Hà Tĩnh cũng thông tin là việc này đã báo cáo Chính phủ và được đồng ý.
Bộ trưởng Nguyễn Văn Nên khẳng định, sau khi cuộc thanh tra tại Khu kinh tế Vũng Áng kết thúc, Văn phòng Chính phủ đã tham mưu cho Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nghe báo cáo sau đó tham mưu cho Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng ký 2 công văn. Quan điểm của Chính phủ là phát triển kinh tế luôn đi kèm với việc ổn định, đảm bảo an ninh trật tự, quốc phòng.
Vậy là đã rõ, các cá nhân trung ương liên quan đến dự án Formosa ngoài cựu Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng còn có tân thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc và cựu phó thủ tưởng, hiện đang là bí thư thành ủy Thành phố Hà Nội – ông Hoàng Trung Hải.
Liên đới sâu như thế thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc định xử lý nghiêm ai?
Bước đầu kết luận nguyên nhân cá chết hàng loạt tại Thừa Thiên - Huế cho cho thấy Formosa thủ phạm nhưng chính quyền CSVN sợ xúc phạm TQ nên tìm cách chối tội quanh co
Có tổng số 16 mẫu nước mặt và trầm tích (gồm 9 mẫu nước mặt và 7 mẫu trầm tích) ở các khu vực đầm Lập An (gần cửa biển Lăng Cô), huyện Phú Lộc, vùng biển ven bờ xã Quảng Công (huyện Quảng Điền), xã Điền Hương, xã Điền Hải (Phong Điền) được cơ quan chức năng lấy phân tích.
Tuy nhiên, độ giá trị của các mẫu nước mặt ở Lăng Cô trên cao hơn vì được lấy ở thời điểm cá lồng nước lợ ở đây chết hàng loạt (ngày 15/4). Các mẫu còn lại lấy chậm, khi thời điểm cá đã chết sau mấy ngày hay chỉ mới gần đây.
Qua thống kê mới nhất ngày 26/4 từ Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Thừa Thiên Huế, tại Huế, số lượng cá biển chết bất thường dạt vào bờ ít, khoảng 300 - 400 kg. Trong khi đó số lượng cá lồng nuôi trong đầm phá tại xã Lộc Vĩnh và Thị trấn Lăng Cô (huyện Phú Lộc) chết nhiều hơn, khoảng 4-5 tấn.
Cá nuôi lồng chết, trôi dạt trên đầm Lập An , thị trấn Lăng Cô ngày 15/4
Khảo sát, lấy mẫu nước mặt trên đầm Lập An ngày 15/4
Kết quả ở 2 mẫu nước này, về các chỉ tiêu về hóa lý: pH, hàm lượng ô xy hòa tan (DO), nhu cầu ô xy hóa học (COD), hàm lượng cyanua (CN-), tổng hàm lượng dầu mỡ, tổng các chất hoạt động bề mặt đều nằm trong giới hạn cho phép của QCVN 10-MT:2015/BTNMT - Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng nước biển.
Các thông số: Tổng hàm lượng nitơ tính theo amoni (NH4+-N), hàm lượng kim loại nặng crôm (Cr) vượt giới hạn cho phép theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 10-MT:2015/BTNMT- Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng nước biển cũng như QCVN 08 - MT:2015/BTNMT - Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng nước mặt
Bảng kết quả đo đạc các mẫu nước ở đầm Lập An cho thấy, kết quả các thông số về Tổng hàm lượng nitơ tính theo amoni (NH4+-N), hàm lượng kim loại nặng crôm (Cr) đã vượt giới hạn cho phép
Trên các cơ sở trên, ông Nguyễn Hữu Quyết, Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Thừa Thiên Huế bước đầu đánh giá và dự báo nguyên nhân: “Từ ngày 15/4 đến ngày 22/4, hiện tượng cá chết xuất hiện dọc bờ biển Thừa Thiên Huế có lượng cá chết giảm dần từ Bắc xuống Nam. Hiện tượng cá biển và cá nuôi chết bắt đầu tại vùng biển tỉnh Hà Tĩnh, giảm dần đến khu vực Vũng Chuối, Bắc chân đèo Hải Vân thuộc thị trấn Lăng Cô, huyện Phú Lộc, tỉnh Thừa Thiên Huế.
Như vậy, khả năng nguồn chất độc trong môi trường nước gây sự cố cá chết hàng loạt đã xuất hiện từ phía Bắc của tỉnh Thừa Thiên Huế. Nguyên nhân cá biển, cá nuôi chết không phải do dịch bệnh mà do một tác nhân cực mạnh - chất độc trong môi trường nước dẫn đến sự cố cá chết hàng loạt tại tỉnh Thừa Thiên Huế”.
Riêng các mẫu trầm tích và các mẫu nước còn lại, Sở Tài nguyên và Môi trường sẽ tổng hợp báo cáo khi có kết quả phân tích. Sở Tài nguyên và Môi trường sẽ tiếp tục quan trắc, theo dõi hiện trạng môi trường tại các khu vực xảy ra sự cố cá biển chết cũng như vùng phụ cận và sẽ thông báo kịp thời đến UBND Tỉnh, Tổng cục Môi trường cùng các cơ quan chức năng khi có những dấu hiệu lạ hay các biểu hiện bất thường.
Các diễn biến về cá lồng, cá biển chết tại Huế (theo báo cáo của Sở Tài nguyên và Môi trường Thừa Thiên Huế)
- Sáng ngày 15/4/2016, Sở Tài nguyên và Môi trường nhận được thông báo từ ngư dân tại khu vực đầm Lập An và cửa biển Lăng Cô thuộc thị trấn Lăng Cô, huyện Phú Lộc xảy ra tình trạng cá biển chết/lừ đừ trôi ở khu vực cửa Lăng Cô; cá nuôi trong lồng ở đầm Lập An chết hàng loạt, làm thiệt hại lớn về kinh tế và gây tâm lý hoang mang đối với nhân dân.
Theo thông tin từ các ngư dân cho biết, hiện tượng cá nuôi chết xảy ra sau khi nước thủy triều lên vào rạng sáng. Ở khu vực cửa biển, cá tự nhiên lừ đừ/ngấp ngoải/chết trước các loài cá nuôi trên đầm phá. Những loại cá nuôi chết có giá trị thương phẩm khá cao như: cá vẫu, cá mú, cá hồng, cá bớp... với giá bán khoảng 200.000 đồng/kg. Trong khu vực này có khoảng 60 hộ dân đang thả nuôi với khoảng 100 lồng. Theo thống kê bước đầu của Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, có gần 6.000 con cá lồng nuôi và hơn 36.000 con cá giống của ngư dân địa phương nuôi ở gần khu vực cửa biển bị chết.
Cá lồng nuôi ở Lăng Cô bị chết nhiều
- Diễn biến sự việc tiếp theo vào các ngày từ 17/4 đến 22/4 tại các khu vực các xã Lộc Vĩnh, Vinh Mỹ và Vinh Hiền (huyện Phú Lộc); các xã Quảng Công, Quảng Ngạn (huyện Quảng Điền); các xã Điền Hương, Điền Môn (huyện Phong Điền) cũng đã xuất hiện tình trạng tương tự đối với cá tự nhiên (cá mú, cá hanh, cá dìa, cá đuối...) chết nổi trên biển, trôi dạt vào bờ hoặc bơi lừ đừ ở khu vực gần cửa biển Tư Hiền cũng như các vùng bờ biển lân cận.
Khảo sát, lấy mẫu khu vực biển xã Quảng Công, huyện Quảng Điền ngày 21/4
- Đến ngày 24/4/2016, tại Thừa Thiên Huế hiện tượng cá chết trôi dạt vào bờ hầu như giảm hẳn và không phát sinh thêm các địa phương ven biển có hiện tượng cá biển chết.
Đại Dương
Phiếm đàm
Cá chết ở Vũng Áng do đánh nhau, do tự tử hoặc không biết bơi
Dân trí Ôi, dân phát hiện ra ngay, mà các nhà quản lý và khoa học chúng ta bằng cấp đầy mình lại chẳng phát hiện ra nguyên nhân cá biển ở Vũng Áng chết
Cá chết là chuyện không nhỏ vì nhiều cá chết, cá bé chết, cá lớn cũng chết, cá lại chết trên diện rộng bắt đầu từ tại xã Kỳ Lợi (Hà Tĩnh), sau đó lan sang các xã Kỳ Hà, Kỳ Ninh, thiệt hại ước tính hơn 4,7 tỷ đồng. Số lượng cá giống bị chết là hơn 37 nghìn con. Tại Quảng Bình thì hiện tượng cá chết cũng xuất hiện dọc bãi biển của huyện Quảng Trạch, tuy nhiên đến nay vẫn chưa có con số thiệt hại cụ thể. Tỉnh Quảng Trị gần 40 tấn cá biển bị chết, tỉnh Thừa Thiên Huế có gần 6.000 con cá bị chết. Chính vì vậy, chiều 23/4, tại Hà Tĩnh, Bộ NN&PTNT, Bộ TN&MT đã có buổi làm việc với lãnh đạo các tỉnh Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên Huế để truy tìm nguyên nhân, cuối cùng xác định cá chết không phải là do dịch bệnh.
Câu hỏi dân đặt ra tiếp vậy thỉ có phải do nguồn nước bị ô nhiễm không, bởi thấy cá chết nhiều mà cơ quan chức năng chậm vào cuộc, thôi thì “dân có cần nhưng quan chưa vội, dân có vội dân lội dân lội dân sang”, một số ngư dân tại vùng biển Vũng Áng (Hà Tĩnh) sốt ruột đành phải tự trang bị phương tiện, lặn tìm nơi phát tán độc tố khiến cá biển chết hàng loạt, và phát hiện một đường ống xả thải phun ra thứ nước vàng đục, hôi thối, chạy dọc theo bờ tường rào của Formosa về phía xã Kỳ Lợi. Đến sát mép biển, đường ống chôn sâu dưới đất chạy thẳng ra biển và rất nghi ngờ đường ống này đã tuồn chất độc ra biển. Nhưng ngay cả khi phát hiện ra điều này, mặc dù dân chất vấn: Thế Đoàn công tác đã vào kiểm tra ống nước dẫn chất thải này chưa, thì được ông Phạm Khánh Ly, Vụ phó Vụ Nuôi trồng thủy sản, Bộ NN&PTNTcho biết: “Chúng tôi vào làm việc với Sở Nông nghiệp PTNT tỉnh Hà Tĩnh với tư cách là cơ quan quản lý theo ngạch dọc. KCN Vũng Áng bao gồm nhà máy Nhiệt điện Vũng Áng và KCN Formosa có yếu tố nước ngoài nên cần thành lập đoàn công tác liên ngành, có chỉ đạo của Thủ tướng thì mới tiến hành kiểm tra được”, hóa ra các vị chưa vào KCN Formosa kiểm tra nhưng vẫn khăng khăng khẳng định là cá chết không phải do nguồn nước bị ô nhiễm. Đã khẳng định thì dứt khoát là đúng, phải tin thôi, cấm cãi.
Tuy nhiên, những công bố của các Bộ đưa ra chưa thỏa mãn sự trông đợi của tôi, vì cá chết đâu phải là do nó chết, mà phải có nguyên nhân gì chứ? khó lý giải thật. Nhưng tôi bỗng sực nhớ câu “Dễ vạn lần không dân cũng chịu, khó vạn lần dân liệu cũng xong” bèn để mở rộng tầm nhìn, nhân có cuộc họp tổ dân phố,tôi đem chuyện này ra hỏi nhỏ dân.
Một bà ngồi cạnh tôi lườm:
- Có thế mà cũng phải hỏi. Cá chết vì rủ nhau tự tủ chứ còn gì nữa. Anh có thấy bây giờ đang có mốt tự tử không? Ở Hà Nội, ngày1/4-2016, một nam thanh niên bỏ lại xe máy cùng đồ dùng trên cầu Chương Dương và nhảy xuống sông Hồng tự tử. Chỉ 6 ngày sau, 7/4 cũng tại cầu Chương Dương này, một cô gái trẻ đã leo lên thành cầu có ý định nhảy xuống tự tử. huyện Nam Trà My (Quảng Nam), năm 2015 có 37 người tự tử. Đó là người lớn. còn trẻ em thì chỉ từ đầu năm đến nay, tại Bệnh viện Nhi đồng 1, TP HCM trong vòng một tháng đã phải cấp cứu cho 4 trường hợp trẻ tự tử bằng thuốc diệt cỏ., ở TP Pleiku, Gia Lai một cậu học trò lớp 8 treo cổ tự tử vì nghi bạn gái phản bội. 1 em học sinh lớp 11, Trường Dân tộc nội trú huyện Điện Biên Đông đã ăn lá ngón để tự vẫn vì đã làm hỏng chiếc điện thoại di động bố cho. một số những vụ việc thương tâm do các em cùng nhau tự tử tập thể. 3 nữ sinh THCS Phan Chu Trinh (xã Đắk Sắk, Đắk Mil, Đắk Nông) uống thuốc độc tự tử vì sợ cô giáo mắng. Người là sinh vật cao cấp còn vậy thì chuyện cá chết vì tự tử là chuyện không có gì lạ
Còn anh thanh niên ngồi cạnh ném vào tôi một cái nhìn khinh thường ra mặt:
- Hỏi ngu. Cá Vũng Áng chết vì đánh nhau chứ còn gì nữa.Ông không thấy bây giờ có nhiều kẻ đánh nhau chết chỉ vì từ một câu nói, một cái “nhìn đểu” hay chỉ từ sự va chạm nhẹ không? Theo thông tin tổng hợp từ Bộ Y tế, chỉ trong 9 ngày Tết Bính Thân vừa qua cho thấy, tổng số lượt khám, cấp cứu do đánh nhau, xô xát trong đợt nghỉ lễ vừa qua là 5.121 trường hợp với 13 người tử vong. Và tất nhiên, đây là những con số chưa đầy đủ. Người là sinh vật cao cấp còn vậy thì chuyện cá đánh nhau mà chết là chuyện không có gì lạ.
Nghe thấy vậy, một ông ngồi hàng ghế sau tôi nhổm người lên phản bác:
- Ô hay, hai tháng qua, người bị chết đuối ngày càng gia tăng. Ngày 18-3, khi đang tắm biển tại nơi giáp ranh giữa bãi tắm Thủy Tiên và bãi tắm Long Cung (TP Vũng Tàu, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu), vợ chồng đuối nước, người chồng chết, người dân chỉ cứu được người vợ. Ngày 18-4, nhóm học sinh trường THPT Quảng Xương 1 (huyện Quảng Xương, tỉnh Thanh Hóa) rủ nhau ra biển chơi, 1 em học sinh bị chết đuối. Đau thương nhất là chiều 15-4, 9 học sinh Trường THCS xã Nghĩa Hà (TP Quảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi) rủ nhau cùng nắm tay nhảy xuống tắm rồi bị đuối nước chết...Đến người còn bị chết đuổi thì sao các vị không nghĩ đến nguyên nhân cá chết hàng loạt vì chúng không biết bơi nên bị đuối nước nhỉ?
Ôi, trí tuệ của dân thật tuyệt vời, họ phát hiện ra ngay, mà các nhà quản lý và khoa học chúng ta bằng cấp đầy mình lại chẳng phát hiện ra, cá biển ở Vũng Áng chết hàng loạt đâu phải do dịch bệnh, cũng không phải do nguồn nước bị ô nhiễm thì chỉ còn nguyên nhân là chúng chết vì do đánh nhau hoặc do buồn hay bức xúc chi đó, bèn rủ nhau tự tử tập thể, hoặc do cá không biết bơi nên chúng bị đuối nước mà chết. He he...
Nguyễn Đoàn
Vụ cá chết ở miền Trung:
Bộ trưởng Bộ Tài nguyên Môi trường nhận khuyết điểm nhưng không chịu từ chức béo bỡ!
Bộ trưởng Bộ TN&MT kết luận việc kiểm tra hệ thống xử lý nước thải Formosa.
Ông Trần Hồng Hà, Bộ trưởng Bộ TN&MT đã nói về vụ việc cá chết hàng loạt ở miền Trung.
Đoàn kiểm tra lấy mẫu nước và mẫu trầm tích ở cống xả thải của Formosa
Ngày 28/4, đoàn công tác của Bộ TN&MT do ông Trần Hồng Hà, Bộ trưởng dẫn đầu đã trực tiếp về vùng biển Vũng Áng (Kỳ Anh, Hà Tĩnh) lấy mẫu nước và mẫu trầm tích để tìm nguyên nhân dẫn tới cá chết hàng loạt vừa qua.
Cùng đi có lãnh đạo tỉnh Hà Tĩnh, đại diện Công ty Formosa và đại diện một số cơ quan báo chí truyền thông.
Sau gần 1 tiếng đồng hồ đi bằng tàu, đoàn công tác đã tới vị trí ống xả thải của Công ty Formosa. Tại đây đoàn đã tiến hành lấy mẫu nước ở tầng mặt nước và tầng đáy, đồng thời lấy mẫu trầm tích để truy tìm nguyên nhân dẫn tới hiện tượng cá chết hàng loạt vừa qua.
Bộ trưởng Bộ TN&MT cho biết: “Trước đây các Bộ, ngành cũng đã lấy mẫu nước và mẫu trầm tích để xác định nguyên nhân. Bây giờ tiếp tục lấy các mẫu để so sánh, đối chiếu. Lấy mẫu trầm tích là để kiểm tra xem có thành phần kim loại nặng hay không”.
Đoàn công tác kiểm tra hệ thống xử lý nước thải của Formosa
Tiếp sau đó, đoàn của Bộ cũng đã kiểm tra tại hệ thống xử lý nước thải, quan trắc môi trường và Nhà máy Nhiệt điện Vũng Áng.
Sau buổi kiểm tra, trao đổi với báo chí, ông Trần Hồng Hà, Bộ trưởng Bộ TN&MT đã chia sẻ cùng toàn thể bà con nông dân 4 tỉnh: Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên - Huế, hiện nay đang chịu ảnh hưởng rất lớn đến đời sống bởi thảm họa này.
“Hiện Bộ TN&MT, các Bộ ngành liên quan và các nhà khoa học đang tích cực xác định chính xác nguyên nhân trên cơ sở khoa học để có biện pháp hướng xử lý kịp thời theo quy định của pháp luật, cũng như giải quyết trước mắt và lâu dài. Chúng tôi mong bà con tiếp tục tin tưởng các cơ quan quản lý nhà nước, chúng tôi sẽ tuyệt đối bằng hết sức trách nhiệm của mình để xác định chính xác nguyên nhân. Với tinh thần công tâm, khoa học hết sức trách nhiệm với nhân dân và Đất nước.
Đoàn công tác của Bộ TN&MT kiểm tra hệ thống nước làm mát của Nhà máy Nhiệt điện Vũng Áng
Bộ trưởng Bộ TN&MT cho biết một số vấn đề liên quan đến cá chết hàng loạt ở miền Trung
Tuy nhiên, Bộ trưởng cũng thừa nhận những sai sót, hạn chế, đồng thời nhận trách nhiệm trước sự việc này.
“Đây là sự cố, một thảm họa môi trường rất lớn, hết sức nghiêm trọng lần đầu xảy ra ở Việt Nam. Các Bộ ngành cơ quan mặc dù có những sự nỗ lực nhưng việc điều phối, triển khai sự cố, thảm họa lớn thế này là chưa có kinh nghiệm, lúng túng, việc xử lý còn chậm, chưa đáp ứng được kỳ vọng của bà con cũng như công luận. Với tư cách là Bộ trưởng tôi xin nhận khuyết điểm trước sự việc này”, Bộ trưởng nói.
“Thời gian tới, đánh giá việc cá chết có ảnh hưởng đến sức khỏe của người dân hay không thì các Bộ ngành sẽ tiếp tục tìm hiểu, kiểm tra xử lý các mẫu vật. Sau khi có kết luận cuối cùng thì Bộ sẽ có những hướng dẫn cụ thể về vấn để tiếp tục đánh bắt, tiêu dùng các loại hải sản”.
Bộ trưởng Trần Hồng Hà cũng nhấn mạnh: “Qua kiểm tra, chúng tôi thấy chưa phát hiện được một bằng chứng gì về mối quan hệ giữa nước thải, chất thải với thảm họa về môi trường nhưng về gián tiếp thì có những vấn đề liên quan”.
Cũng theo Bộ trưởng cho biết, hiện nay cho thấy thành phần chất lượng môi trường xung quanh ở biển chưa có phát hiện ra các thông số mà không đáp ứng các quy chuẩn, tiêu chuẩn về môi trường.
“Tiếp tục hướng dẫn, chỉ đạo các UBND, Sở TN&MT thường xuyên kiểm tra, quan trắc nước biển và để có những công bố và cảnh báo để làm sao bà con trong thời gian nghỉ lễ có thể tham gia các dịch vụ du lịch cũng như là tắm biển một cách bình thường”, Bộ trưởng cho biết.
Trong thời gian tới, Bộ sẽ phối hợp với các nhà khoa học và đặc biệt sẽ làm việc với các cơ sở sản xuất có liên quan các nguồn thải chính để làm sao có thể minh bạch công khai thường xuyên giám sát được các nguồn thải, chất thải.
Bộ trưởng Trần Hồng Hà cũng nhấn mạnh: “Qua kiểm tra, chúng tôi thấy chưa phát hiện được một bằng chứng gì về mối quan hệ giữa nước thải, chất thải với thảm họa về môi trường nhưng về gián tiếp thì có những vấn đề liên quan”.
“Hiện nay công nghệ có thể cho phép chúng ta lắp camera trực tuyến để theo dõi toàn bộ các hoạt động về khu vực giám sát xả thải, đồng thời có thể đặt một số thiết bị tự động, để nếu khi cần Sở TN&MT có thể tự động để lấy các mẫu nước thải, chất thải”, Bộ trưởng yêu cầu có sự phối hợp chặt chẽ giữa Formosa và các ngành chức năng.
Cũng chia sẻ với Dân trí, Phó GSTS Võ Sỹ Tuấn, Viện trưởng Viện Hải dương học thuộc Viện Hàn lâm khoa học Việt Nam, cho biết, qua nhận định ban đầu về mặt khoa học thì, nếu theo kết quả khảo sát thì rất khó để tìm ra nguyên nhân vì các sự cố, sự việc đã qua rồi, vì các sự cố bất thường vì nó chỉ xảy ra rất ngắn.
“Vấn đề bây giờ là nó tích lũy ở đâu cho nên tại sao mình phải lấy mẫu trầm tích xem nó có tích lũy ở đó hay không. Còn khi sự việc xả ra thì mình phải đặt ra các giả thiết rồi sau đó loại trừ. Ở đây theo các thông tin từ Tổng cục Môi trường cung cấp thì đây là vùng có nguồn cung cấp dinh dưỡng khá lớn điều này có thể gây ảnh hưởng đến môi trường”, Phó GSTS Võ Sỹ Tuấn cho biết.
Nhóm PV Chính quyền Việt Nam không có khả năng giải quyết vụ cá chết Thursday, April 28, 2016 2:58:05 PM
HÀ NỘI (NV) - Ngày 28 tháng 4, Bộ Nông Nghiệp-Phát Triển Nông Thôn của Việt Nam thu hẹp nguyên nhân khiến cá chết trắng một đoạn bờ biển dài ở phía Bắc miền Trung từ hai còn một.
Theo Bộ Nông Nghiệp-Phát Triển Nông Thôn của Việt Nam thì chỉ có một nguyên nhân dẫn tới thảm họa cá chết trắng biển là do nước biển có độc tố.
Dân chúng xã Cảnh Dương, huyện Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình, biểu tình, đòi trả lại biển. (Hình: FB JB Nguyễn Hữu Vinh)
Nói cách khác, trong vòng chưa đầy một ngày, hai bộ hữu trách của chính quyền Việt Nam đã thay mặt chính phủ Việt Nam đưa ra hai tuyên bố mà tự chúng đã thóa mạ lẫn nhau.
Vào ngày 27 tháng 4, 2016, Bộ Tài Nguyên-Môi Trường của Việt Nam, khẳng định, thảm họa cá chết trắng biển là do: (1) Tác động của các độc tố thải ra từ hoạt động của con người và (2) Do sự dị thường trong tự nhiên kết hợp với tác động của con người mà tạo thành hiện tượng tảo nở hoa thường được gọi nôm na là thủy triều đỏ.
Kết luận của Bộ Tài Nguyên-Môi Trường khiến cả báo giới lẫn dân chúng sôi lên vì bất bình. Một số chuyên gia đưa ra hàng loạt dẫn chứng nhằm chứng minh, từ 6 tháng 4 - thời điểm cá bắt đầu chết cho đến nay, không có bất kỳ dấu hiệu nào cho thấy, vùng biển chạy dọc các tỉnh Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên-Huế có thủy triều đỏ.
Cách mà chính quyền Việt Nam ứng phó với sự kiện cá chết trắng biển cho thấy, hệ thống công quyền từ trung ương tới địa phương không có khả năng giải quyết thảm họa.
Hai tuần sau khi cá chết trắng biển khiến hàng trăm ngàn gia đình, hàng triệu người điêu đứng vì không thể kiếm sống bằng việc đánh bắt, mua bán cá, hoặc cung cấp đủ loại dịch vụ cho ngư nghiệp, du lịch (tắm biển, nhà hàng, khách sạn, vận tải), các viên chức Việt Nam mới bắt đầu xuất hiện trước công chúng, hứa hẹn sẽ “xem xét, giải quyết.”
Cũng kể từ đó, bắt đầu xuất hiện tình trạng “trống đánh xuôi, kèn thổi ngược.” Trong khi một số cơ quan và cá nhân hữu trách khuyến cáo chính quyền các địa phương có cá chết phải ngăn chặn dân chúng ăn hay mua bán cá thì một số cơ quan và cá nhân khác bảo rằng, cá chưa chết thì vẫn có thể ăn, dù khả năng nước biển bị nhiễm độc chất cực mạnh nhưng những cơ quan và cá nhân khuyến khích ăn cá vẫn khuyến khích công chúng tắm biển, dẫu cho vừa có một thợ lặn đột tử, năm thợ lặn khác vào bệnh viện cấp cứu vì có các dấu hiệu bị nhiễm độc.
Khi làn sóng chỉ trích trở thành dữ dội, số lượng người tham gia chỉ trích thái độ vô trách nhiệm và chê trách khả năng của hệ thống công quyền tăng lên thành nhiều triệu (không xác định được nước biển có nhiễm độc hay không, nếu có thì nhiễm (những) độc tố nào, từ đâu (?). Bộ Tài Nguyên-Môi Trường hứa ngày 27 tháng 4 sẽ công bố nguyên nhân làm cá chết.
Kể từ trưa ngày 27 tháng 4, khoảng 150 phóng viên của hệ thống truyền thông Việt Nam đã kéo đến trụ sở Bộ Tài Nguyên-Môi Trường chờ nghe kết luận về nguyên nhân làm cá chết trắng biển. Ðến giữa buổi chiều, những phóng viên này được thông báo, cuộc họp báo công bố nguyên nhân làm cá chết trắng biển mà trước đó Bộ Tài Nguyên-Môi Trường từng hứa hẹn sẽ thực hiện đã bị hủy. Chẳng riêng báo giới mà công chúng cùng xúm vào chửi. Cuối buổi chiều ngày 27 tháng 4, các phóng viên nhận được một thông báo khác là cuộc họp báo mới được loan báo bị hủy vào giữa buổi chiều sẽ được tổ chức vào lúc bảy giờ tối. Khoảng tám giờ tối, một trong những thứ trưởng của Bộ Tài Nguyên-Môi Trường bước vào phòng họp, đọc hai trang giấy, xác định chưa tìm thấy bằng chứng nước thải từ Formosa khiến nước biển nhiễm độc và hai nguyên nhân làm cá chết như đã kể rồi vội vàng tháo lui. Chỉ kéo dài có 7 phút, không ai dự “họp báo” kịp đưa ra câu hỏi nào.
Cuộc “họp báo” đó trở thành một thứ ngòi nổ, kích động thêm bất bình. Sự bất bình tiếp tục dâng cao khi tờ Thanh Niên công bố thêm một tình tiết khác.
Sau cuộc họp báo được nhận định là chẳng giống ai, một phóng viên của tờ Thanh Niên đã bám theo ông Võ Tuấn Nhân - người chủ trì “họp báo” để tra vấn thêm về khả năng cá chết do nhiễm kim loại nặng. Ông Nhân đã cắt ngang câu hỏi, ra lệnh tắt máy ghi âm và cảnh cáo rằng câu hỏi đó “gây tổn hại cho đất nước của mình.”
Cần lưu ý rằng do kim loại nặng tồn tại rất lâu trong đất, nước, không khí nên khi vượt quá mức cho phép, chúng sẽ nhiễm vào con người qua đường hô hấp, niêm mạc da và chuỗi thức ăn. Kim loại nặng chính là yếu tố gây ung thư, nếu mức độ nhiễm cao, não sẽ tổn thương não, hệ cơ co rút, nạn nhân sẽ phát điên và tử vong sớm. Kim loại nặng có thể ảnh hưởng đến quá trình phân chia DNA, dẫn đến quái thai.
Cũng cần lưu ý rằng trước đó chỉ vài ngày, Sở Tài Nguyên-Môi Trường tỉnh Thừa Thiên-Huế từng loan báo, kết quả phân tích các mẫu nước ở tỉnh này cho thấy, hàm lượng chromium - một kim loại nặng vượt giới hạn cho phép theo tiêu chuẩn quốc gia về chất lượng nước biển và nước mặt!
Dẫu ông Nhân không muốn “gây tổn hại cho đất nước mình” nhưng lối ông hành xử không chỉ “gây tổn hại cho đất nước mình” mà dường như sẽ... gây tổn hại cho... chính quyền.
Sự bất bình nay đã chuyển thành căm phẫn trước hàng loạt thông tin dồn dập khác. Sau Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên-Huế, người ta bắt đầu thấy cá chết tại vùng biển thuộc thành phố Ðà Nẵng. Rồi chim trên Hòn Gió, một đảo đá thuộc tỉnh Quảng Bình, cách Vũng Áng - khu vực có nhà máy thép của tập đoàn Formosa, nơi khởi đầu của thảm họa cá chết - khoảng 20 hải lý đã chết sạch.
Ngoài cá nuôi trong bè chết sạch, cá sống ở những tầng sát đáy biển chết trắng biển, tới lượt nghêu, sò chết trên diện rộng. Tại rất nhiều nơi ngoài khu vực cá chết trắng biển, dân chúng bắt đầu xếp hàng mua muối vì biển bị ô nhiễm thì muối sẽ khan hiếm do không thể làm muối như trước. Cũng thời điểm này, chính quyền tỉnh Quảng Bình ra lệnh cho chính quyền các địa phương trực thuộc phải cấp phát ngay 500 tấn gạo cứu đói cho những gia đình đã kiệt quệ do bế tắc về sinh kế kể từ khi cá chết trắng biển.
Sáng 28 tháng 4, tiểu thương chợ Cảnh Dương ở huyện Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình đổ ra đường biểu tình. Cảnh Dương là xã sống nhờ biển (đánh cá, mua bán cá, đan lưới, sửa tàu,...). Biển chết nên họ điêu đứng. Công an địa phương để cho những con người khốn khổ này giương cao biểu ngữ đòi trả lại biển đi từ các con đường làng ra đến tỉnh lộ thì buộc họ giải tán, không cho họ kéo về Vũng Áng, nơi có nhà máy thép của Formosa.
Mới đây, sau khi những mùi dùi chĩa vào nhà máy thép của Formosa - nơi bị công chúng tình nghi gây ra ô nhiễm, khiến cá chết trắng biển - xoay sang phía chính quyền Việt Nam, chính quyền Việt Nam đã “điều chỉnh chiến thuật.”
Lúc đầu, khi công chúng phát giác Formosa đặt một đường ống dài khoảng 1.5 cây số chạy dưới đáy biển để tống nước thải ra biển, Bộ Tài Nguyên-Môi Trường của Việt Nam khẳng định, họ đã biết điều đó ngay từ đầu vì chính họ cấp giấp phép cho Formosa xả nước thải theo kiểu như vậy.
Vài ngày vừa qua, khi công chúng nhận ra, chính chính quyền có lỗi khi chọn Formosa, dành đủ thứ ưu đãi để Formosa xây dựng nhà máy thép ở Vũng Áng, cho dù sự hủy diệt môi sinh, môi trường là tất yếu, cuối ngày 28 tháng 4, bộ trưởng Tài nguyên-Môi trường của Việt Nam bảo rằng, Formosa sai khi đặt đường ống xả chất thải chạy dưới đáy biển.
Trước hậu quả càng lúc càng nghiêm trọng và lối hành xử càng ngày càng khó có thể chấp nhận của chính quyền Việt Nam trong sự kiện cá chết trắng biển, dân chúng Việt Nam đang kêu gọi nhau “xuống đường vì môi trường.”
Những người sử dụng Internet để vận động “xuống đường vì môi trường” nhấn mạnh, đây sẽ là dịp bày tỏ yêu cầu giữ môi trường an toàn cho đương đại và hậu thế, bởi “chưa khi nào Việt Nam phải đối mặt cùng lúc với nhiều thảm họa về môi trường đến như thế.” Ngoài yếu tố chính quyền đem môi trường sống để đổi thành tích về phát triển, hàng loạt thảm họa về môi trường trong thời gian vừa qua còn do nhiều người Việt chưa ý thức rằng chính họ phải bảo vệ môi trường sống của mình.
“Xuống đường vì môi trường” dự trù sẽ diễn ra vào ngày 1 tháng 5 tại Nhà Hát Lớn ở Hà Nội và Công Viên 30 tháng 4 ở Sài Gòn. Nhiều người sử dụng Internet tại Việt Nam nhấn mạnh, nếu không thể tham gia biểu tình thì hãy ủng hộ nó bằng cách treo các khẩu hiệu kêu gọi cứu lấy môi trường sống trên trang blog hay trên facebook cá nhân.
Tình hình tại Việt Nam càng ngày càng hỗn loạn. Với những diễn biến như đã kể, có thể chính quyền Việt Nam sẽ trở mặt, triệt hạ Formosa để xoa dịu dân chúng, tái lập trật tự. (G.Ð)
Các chuyên mục 
