Quan hệ Mỹ - Trung và nhân tố Donald Trump

Dưới thời Tổng thống tân cử của Mỹ Trump, quan hệ Mỹ - Trung "sẽ không diễn ra như bình thường", Csmonitor dẫn lời Bonnie Glaser, chuyên gia về Trung Quốc tại Trung tâm Chiến lược và Nghiên cứu Quốc tế ở Washington, dự đoán.

Dù hiện tại còn quá sớm để nói quan hệ Mỹ - Trung sẽ diễn tiến theo chiều hướng nào, trước khi nhậm chức, các bài đăng của ông Trump trên Twitter cho thấy ông đã sẵn sàng cho một sự thay đổi lớn trong chính sách của Washington đối với Bắc Kinh.

Ông Trump nhiều lần chỉ trích Trung Quốc đang "ăn hiếp" Mỹ trong lĩnh vực thương mại. Tổng thống tân cử hứa hẹn sẽ giúp người Mỹ giành lại sự công bằng. Ông cũng từng ám chỉ sẽ có quan điểm mới về chính sách "Một Trung Quốc". Stratfor dự đoán Mỹ sẽ áp rào cản thương mại đối với Trung Quốc và tranh cãi thương mại gia tăng giữa Washington và Bắc Kinh có thể được cảm nhận trên toàn cầu trong năm tới.

Bên cạnh đó, Trung Quốc đang tiếp tục quân sự hoá trên Biển Đông, sẵn sàng đối đầu với hải quân Mỹ nhằm làm suy yếu vị thế của Mỹ ở Thái Bình Dương. Những đối tác thương mại quan trọng của Mỹ trong khu vực như Singapore, Indonesia... có thể mất lòng tin nếu Washington không ủng hộ quan điểm của các nước này về Biển Đông.

Theo chuyên gia Glaser, bất cứ động thái nào của chính quyền Trump cũng sẽ “có nguy cơ dẫn đến một cuộc đối đầu nguy hiểm với Trung Quốc”.

Triều Tiên: Thử thách đầu tiên của ông Trump 

Theo Business Insider, trong khi phần lớn chuyên gia có thể dự đoán tình hình của một số nước trong những thời điểm nhất định, điều duy nhất họ có thể biết về đội ngũ lãnh đạo Triều Tiên là hay tung lời lẽ đe dọa và dám hành động liều lĩnh.

Dù Mỹ tập trận thường niên với quân đội Hàn Quốc, hay tàu hải quân Mỹ bị phát hiện đến gần bờ biển Triều Tiên thì Bình Nhưỡng luôn phản ứng dữ dội bằng các vụ thử hạt nhân và phóng tên lửa.

Khi Triều Tiên tuyên bố đang phát triển hiệu quả chương trình vũ khí hạt nhân, vấn đề này và tình hình ở bán đảo Triều Tiên sẽ là một trong những thách thức lớn đối với ông Trump sau khi chính thức nhậm chức. Giới quan sát đang theo dõi liệu ông có áp dụng lập trường cứng rắn hơn với Bình Nhưỡng, qua đó khiến căng thẳng tiếp tục gia tăng?

Chủ nghĩa dân túy tăng cao ở châu Âu

2017 là năm có nhiều sự sự kiện ở khu vực châu Âu. Liên minh châu Âu EU, vốn phải vật lộn với mức độ lớn người nhập cư và khủng hoảng kinh tế, sẽ phải đối mặt với nhiều thách thức hơn trong năm tới.

Sau sự kiện Anh rời Liên minh châu Âu EU (Brexit) và chiến thắng của ông Trump năm 2016, các cuộc bầu cử tại Pháp, Đức hay Italia sẽ có thể tác động tới nhau và đe dọa tới sự tồn tại của khu vực đồng euro và còn là đòn giáng vào giới tinh hoa phương Tây trước làn sóng dân túy. Nếu bà Marine Le Pen, chủ tịch đảng Mặt trận Quốc gia cực hữu giành chiến thắng, bà khẳng định một trong những hành động đầu tiên là tổ chức trưng cầu dân ý về việc Pháp rời EU.

Nga tăng cường hoạt động ở vùng Baltic, thử phản ứng của Mỹ và NATO

Sau khi Cộng hoà Crimea sáp nhập với Nga và phương Tây cáo buộc Moscow can thiệp tình hình ở đông Ukraine, NATO tăng cường những hoạt động phòng thủ ở Đông Âu. Động thái khiến Nga đưa tên lửa S-400 và Iskander-M tới Kaliningrad - vùng lãnh thổ nằm sát vách Ba Lan và Lithunia đồng thời được xem là chốt chặn trong trường hợp nổ ra xung đột.

Cuộc đối đầu như dưới thời Chiến tranh Lạnh có thể tiếp tục trong năm 2017? Liệu Nga sẽ phải lùi bước hay được đề xuất những chính sách hoà giải mới? Tình hình khó dự đoán hơn khi Tổng thống Mỹ đắc cử Trump công khai ủng hộ lãnh đạo Nga Putin và muốn hàn gắn quan hệ hai nước.

Tổng thống Syria Assad vẫn tại vị

Với sự thất bại của phe nổi dậy ở Aleppo, Tổng thống Bashar al-Assad và các đồng minh như Nga và Iran đã củng cố vị thế và nắm quyền kiểm soát ở phần lớn miền Đông Syria.

Tổng thống tân cử Trump từng nhiều lần hoài nghi trước chính sách của Mỹ về Syria, cụ thể về việc vũ trang và ủng hộ phe đối lập. Sau khi chính thức nhậm chức, Trump có thể ngầm cho phép hoặc thậm chí ủng hộ ông Assad tiếp tục nắm quyền ở Syria để thể hiện sự tích cực trong mối quan hệ với Nga.

Trong khi đó, phe đối lập ở Syria sẽ buộc phải sơ tán hoặc bị “đè bẹp”. Những thảm cảnh từng xảy ra ở Aleppo có thể sẽ tái diễn khi Mỹ và một số đồng minh phương Tây rút dần sự ủng hộ với nhóm chống đối Assad.

IS suy yếu, "những con sói đơn độc" tăng cường hoạt động

Năm 2016, Tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng đang hứng đòn từ các cuộc oanh kích và dần mất khả năng thực hiện âm mưu lập “vương quốc”. Để giảm thiệt hại lãnh thổ, IS có thể sẽ chuyến sang thực hiện âm mưu tấn công ở nước ngoài, đặc biệt là ở phương Tây.

IS tăng cường mạnh mẽ các hoạt động tuyên truyền, kích động những đối tượng cực đoan ở phương Tây. Phần lớn những vụ khủng bố đẫm máu ở châu Âu trong năm 2016 đều do những phần tử “sói đơn độc” thực hiện nhằm vào dân thường. Những kẻ này thường thể hiện lòng trung thành với IS nhằm mục đích "truyền cảm hứng" cho những thành viên mới.

Một nghiên cứu tại Trung tâm Chống khủng bố ở Học viện Quân sự West Point (Mỹ) cảnh báo: “Khi IS đang mất dần lãnh thổ, cộng đồng quốc tế phải nâng cao cảnh giác chuẩn bị đối mặt với sự gia tăng của khủng bố”